Koci kuzyni: pantera sundajska – samotnik z lasów tropikalnych

FILIP KUBALA

Pantera sundajska uznawana kiedyś za podgatunek pantery mglistej, dziś funkcjonuje jako odrębny gatunek. Badania genetyczne wykazały istotne różnice między populacjami występującymi na kontynencie azjatyckim a tymi zasiedlającymi wyspy regionu Sundajskiego.

Pantera sundajska to przedstawiciel rodziny kotowatych o krępej budowie ciała i długim ogonie. Jej futro ma charakterystyczny, szarobrązowy odcień z wzorami przypominającymi chmury. Wyróżniają ją także dwa wyraźne pasy na karku oraz zaokrąglone, krótkie uszy. Kończyny są stosunkowo krótkie, przy czym tylne są dłuższe od przednich. Szerokie łapy ułatwiają wspinaczkę. Samce są zazwyczaj większe od samic, a ich ogony – długie i smukłe, podczas gdy u samic są one bardziej puszyste. Pantera sundajska posiada również wyjątkowo długie kły.


Naturalnym środowiskiem pantery sundajskiej są tropikalne lasy deszczowe wysp, przede wszystkim na Sumatrze i Borneo. Preferuje lasy pierwotne, ale ze względu na postępujące wylesianie coraz częściej pojawia się również na terenach zasiedlonych przez człowieka. Jest to gatunek o półnadrzewnym trybie życia, często przebywający w koronach drzew, co utrudnia jego badania przy pomocy fotopułapek. W przeciwieństwie do wielu innych kotów, samce pantery sundajskiej tolerują siebie nawzajem i mogą dzielić część terytoriów.

Pantera sundajska jest zwierzęciem głównie nocnym. Zaobserwowano jednak przypadki jej dziennej aktywności. Żyje samotnie, a dzięki znakomitym zdolnościom wspinaczkowym potrafi poruszać się sprawnie w koronach drzew, gdzie poluje na swoje ofiary. Jej dieta obejmuje małe i średnie ssaki, takie jak małpy i jeżozwierze, a także ptaki i gady. Populacja pantery sundajskiej systematycznie maleje. Głównym zagrożeniem jest utrata siedlisk spowodowana masową wycinką lasów i przekształcaniem ich w plantacje, zwłaszcza palm olejowych. Innym problemem jest nielegalny handel dzikimi zwierzętami. Gatunek ten znajduje się na Czerwonej Liście jako narażony na wyginięcie.